Susam (Sesamum indicum L.) Tohumlarında Ön-Priming Uygulamaları

Yazarlar

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.19357489

Anahtar Kelimeler:

Sesamum indicum L., Hydropriming, Moringa Yaprak Ekstratı (MLE), GA3

Özet

Bu çalışma, susam tohumlarında farklı ön uygulamaların çimlenme gücü ve ortalama çimlenme süresi üzerindeki etkilerini belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Deneme, 2025 yılında Ege Üniversitesi Tohum Teknolojisi Uygulama ve Araştırma Merkezi (TOTEM) laboratuvarlarında, Tesadüf Parselleri Deneme Deseni’ne göre 3 tekerrürlü olarak kurulmuştur. Araştırmada; GA₃ (500 mg L⁻¹), MLE (20 mL L⁻¹), Hidropriming ve bu maddelerin kombinasyonları (Hidropriming + GA₃, Hidropriming + MLE) uygulanmıştır. Uygulamalar sonrasında çimlenme testleri ISTA kurallarına uygun şekilde yürütülmüş, elde edilen veriler varyans analizine tabi tutulmuş ve ortalamalar LSD testi ile karşılaştırılmıştır. Çalışma sonuçları, uygulamalar arasında hem çimlenme gücü hem de ortalama çimlenme süresi bakımından istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar ortaya koymuştur. Laboratuvar koşullarında yürütülen çimlenme denemeleri sonucunda, en yüksek çimlenme gücü % 90.00 ile Hidropriming + MLE uygulamasında elde edilmiştir. Ortalama çimlenme süresi açısından 2.91 gün ile Hidropriming + MLE uygulaması öne çıkmıştır. Sonuç olarak, susam tohumlarında hızlı ve homojen bir çimlenme için özellikle Hidropriming ile birlikte uygulanan MLE ve GA₃ kombinasyonları etkili bulunmuştur.

Referanslar

Ahmed, T., Abou Elezz, A. and Khalid, M. F., 2021. Hydropriming with Moringa Leaf Extract Mitigates Salt Stress in Wheat Seedlings. Agriculture, 11(12), 1254. https://doi.org/10.3390/agriculture11121254

Ashri, A., 2010. Sesame breeding. In Plant Breeding Reviews; Janick, J., Ed.; John Wiley: Oxford, UK, Volume 16.

Bedigian, D. and Harlan, J., 1986. Evidence for cultivation of sesame in the ancient world. Econ. Bot., 40, 137–154.

Ceritoğlu, M., Erman, M., Çığ, F., Şahin, S., ve Abdulkadir, A., 2021. Bitki gelişimi ve stres toleransının geliştirilmesi üzerine sürdürülebilir bir strateji: Priming tekniği. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi, 8(3), 374-389.

De la Vega, A.J. and Hall, A.J., 2002. Effect of planting date, genotype, and their interactions on sunflower yield: II. Components of oil yield. Crop Sci. 42, 1202–1210.

Dossa, K., Wei, X., Niang, M., Liu, P., Zhang, Y., Wang, L., Liao, B., Cissé, N., Zhang, X. and Diouf, D., 2018. Near-infrared reflectance spectroscopy reveals wide variation in major components of sesame seeds from Africa and Asia. Crop J., 6, 202–206.

FAO., 2025. http://www.fao.org/ (Erişim Tarihi: 05.07.2025).

Foild, N., Makkar, H.P.S. and Becker, K. (2001) The Potential of Moringa oleifera for Agricultural and Industrial Uses. In: Fuglie, L.J., Ed., The Miracle Tree: The Multiple Attributes of Moringa, CTA, Wageningen, CWS, Dakar, 45-76, 177.

Gulluoglu, L., Arioglu, H., Bakal, H., Onat, B. and Kurt, C., 2016. The Effect of Harvesting on Some Agronomic and Quality Characteristics of Peanut Grown in the Mediterranean Region of Turkey. Turk. J. Field Crop, 21, 224–232.

ISTA (International Rules for Seed Testing), 2014. International Seed Testing Association, Zurich, Switzerland. Seed Sci.& Tech. Vol: 27.

Larsen, S. U. and Andreasen, C., 2004. Light and heavy turf grass seeds differ in germination percentage and mean germination thermal time. Crop Science, 44(5), 1710–1720.

Mustafa, H. S. B., Mahmood, T., Ullah, A., Shah, A., Bhattı, A. N., Naeem, M. and Ali, R., 2017. Role of seed priming to enhance growth and development of crop plants against biotic and abiotic stresses. Bulletin of Biological and Allied Sciences Research, 2017(1), 8-8.

Mori, R. B., Patel, J. B., Vaghasiya, K. P., Bhoot, H. V., and Barad, A. V., 2024. Effect of Seed Priming on Germination and Seedling Growth of Sesame (Sesamum indicum L.). In Biological Forum–An International Journal (Vol. 16, No. 3, pp. 78-82).

Myint, D., Gilani, S.A., Kawase, M. and Watanabe, K.N., 2020. Sustainable Sesame (Sesamum indicum L.) Production through Improved Technology: An Overview of Production, Challenges, and Opportunities in Myanmar. Sustainability, 12, 3515.

Nawaz, J., Hussain, M., Jabbar, A., Nadeem, G. A., Sajid, M., Subtain, M. U., and Shabbir, I., 2013. Seed Priming a technique. International Journal of Agriculture and Crop Sciences 6, 1373.

Pedersen LH, Jorgensen PE, Pulsen I., 1993. Effect of Seed Vigor and Dormancy on Field Emergence, Development and Grain Yield of Winter Wheat (Triticum aestivum L.) and Winter Barley (Hordeum vulgare L.) Seed Science & Technology, 21(1): 159- 178

R Core Team, 2025, R: A Language and Environment for Statistical Computing. R Foundation for Statistical Computing, Vienna, Austria. <https://www.R-project.org/>.

Shabbir, I., Ayub, M., Tahir, M., Bilal, M., Tanveer, A., Hussain, M., and Afzal, M., 2014. Impact of priming techniques on emergence and seedling growth of sesame (Sesamum indicum L.) genotypes. Scientia, 1(3), 92-96.

Steel, R. G. D. and Torrie, J.H., 1980. Principles and procedures of statistics: A biometrical approach. McGraw Hill.

TÜİK., 2025. Türkiye İstatistik Kurumu. Bitkisel Üretim İstatistikleri. https://data.tuik.gov.tr (Erişim Tarihi: 05.07.2025).

İndir

Yayınlanmış

2026-03-31

Nasıl Atıf Yapılır

GÖKÇE, S., ÖZEN O. ., AYDIN, M. A. ., MEHMET, M., & ÖZTÜRK, G. (2026). Susam (Sesamum indicum L.) Tohumlarında Ön-Priming Uygulamaları. EJONS Uluslararası Matematik, Mühendislik Ve Doğa Bilimleri Dergisi, 10(1), 49–56. https://doi.org/10.5281/zenodo.19357489

Sayı

Bölüm

Makaleler